
26. Simon Weston OBE
Arloeswyr (416 o bleidleisiau)
1961 –
Y cyn filwr a gafodd ei glwyfo"n ddifrifol sy"n cynorthwyo eraill i oresgyn rhwystrau bywyd.
Digon cyffredin oedd bywyd Simon Weston tan i un achlysur ei droi"n anghyffredin.
Yn frodor o Nelson yng nghymoedd de Cymru, ymunodd â"r Gwarchodlu Cymreig ym 1978, ac yn ôl y drefn, cafodd ei anfon gyda"r fyddin i Ogledd Iwerddon, yr Almaen a chyfnod yn Nwyrain Affrica.
Pan oresgynnodd yr Archentwyr ynysoedd y Falklands ym 1982, hwyliodd am Dde"r Iwerydd gyda"r tasglu a alwyd ynghyd ar frys i adennill eiddo Prydain.
Roedd yn un o filwyr trydydd Cwmni y Gwarchodlu Cymreig y prynhawn hwnnw pan fomiwyd eu llong oedd ymron yn gyfan gwbl ddiamddiffyn gan bedair awyren jet yr Archentwyr. O safbwynt Prydain, hwn oedd digwyddiad mwyaf trychinebus y rhyfel.
Roedd tri deg a thri o aelodau"r Gwarchodlu Cymreig ymhlith yr hanner cant ac un o filwyr a morwyr a laddwyd. Roedd y storfa o betrol oedd ar ei bwrdd wedi chwyddo"r belen dân a orchuddiodd y llong. Cafodd hanner corff Simon Weston ei losgi"n ddifrifol.
Mae"r ffactorau a arweiniodd at yr ymosodiad ar y Syr Galahad y diwrnod hwnnw yn Fitzroy wedi bod yn destun llawer iawn o ddadlau, ond nid yw Weston byth wedi chwennych edliw bai.
Yn lle hynny, dechreuodd ar y siwrnai faith a phoenus yn ôl i normalrwydd, sydd wedi ei chroniclo"n deimladwy mewn cyfres ddogfen deledu, Simon"s War.
Wrth i Simon fynd trwy un llawdriniaeth boenus ar ôl y llall i geisio lleddfu rhywfaint ar y niwed corfforol, y wers foel oedd mai aberth dynol yw"r pris y mae"n rhaid ei dalu mewn rhyfel.
Enillodd edmygwyr di-rif o ganlyniad i"r gyfres, ac fe ddefnyddiodd ei enwogrwydd er budd eraill. Mae ymron hanner can mil o bobl ifainc dan anfantais wedi elwa o The Weston Spirit.
Mae"n awdur dwy gyfrol hunangofiannol a nofel gyffrous - Cause of Death. Mae galw mawr amdano hefyd fel darlledwr a siaradwr o gymhelliad cryf.
Gyda"i wyleidd-dra didaro, a"i natur hwyliog, mae"n enghraifft berffaith o sut i ymdopi â pha droeon bynnag ddaw mewn bywyd.
